(Standardy Ochrony Małoletnich)

 w Gabinecie Pomocy Psychologicznej Kamila Wojtasik-Żyża

Preambuła

Każde dziecko ma prawo do Życia w bezpiecznym środowisku, do ochrony godności, bezpieczeństwa oraz szacunku. W Gabinecie Pomocy Psychologicznej obowiązują zasady pracy i wytyczne zgodne z aktami prawnymi dotyczącymi przeciwdziałania przemocy                wobec dzieci, mające na celu stworzenie bezpiecznych i przyjaznych warunków do udziału        w zajęciach specjalistycznych. Psycholog jest zobowiązany podczas świadczenia usług                 z zakresu pomocy psychologicznej do przestrzegania zasad zawartych w niniejszym dokumencie.

Rozdział I    Objaśnienie terminów
§1

Ilekroć w niniejszym dokumencie jest mowa o:

1. Psycholog – specjalista prowadzący działalność z zakresu pomocy psychologicznej w Gabinecie Pomocy Psychologicznej oraz osoba odpowiedzialna za Politykę ochrony dzieci przed krzywdzeniem.
2. Dane osobowe dziecka –  należy przez to rozumieć każdą informację umożliwiającą identyfikację dziecka.
3. Dziecko – należy przez to rozumieć małoletniego, od urodzenia do 18 roku życia, które korzysta z oferty Gabinetu Pomocy Psychologicznej Kamila Wojtasik-Żyża.
4. Polityka – należy przez to rozumieć Politykę ochrony dzieci przed krzywdzeniem (Standardy Ochrony Małoletnich) obowiązującą w Gabinecie Pomocy Psychologicznej Kamila Wojtasik-Żyża.
5. Rodzic/opiekun prawny – należy przez to rozumieć osobę uprawnioną do reprezentacji dziecka na podstawie przepisów ogólnych, w szczególności jego przedstawiciela ustawowego oraz osobę uprawnioną do reprezentacji dziecka na podstawie przepisów szczególnych lub orzeczenia sądu, w tym rodzica zastępczego.
6. Przez krzywdzenie dziecka – należy rozumieć popełnienie czynu zabronionego lub czynu karalnego na szkodę dziecka przez jakąkolwiek osobę, w tym pracownika, lub zagrożenie dobra dziecka, w tym jego zaniedbywanie. Krzywdzeniem jest każde zamierzone lub niezamierzone działanie, lub zaniechanie działania jednostki, in­stytucji lub społeczeństwa jako całości i każdy rezultat takiego działania lub bezczynności, które naruszają równe prawa i swobody dzieci i/lub zakłócają ich optymalny rozwój.
7. Rodzaje krzywdzenia dziecka:

Przemoc fizyczna – jest to celowe uszkodzenie ciała, zadawanie bólu lub groźba uszkodzenia ciała. Skutkiem przemocy fizycznej mogą być min.: złamania, siniaki, rany cięte, poparzenia, obrażenia wewnętrzne.

Przemoc emocjonalna – to powtarzające się poniżanie, upokarzanie i ośmieszanie dziecka, wciąganie dziecka w konflikt osób dorosłych, manipulowanie nim, brak odpowiedniego wsparcia, uwagi i miłości, stawianie dziecku wymagań i oczekiwań, którym nie jest ono  w stanie sprostać.

Przemoc seksualna – to angażowanie dziecka w aktywność seksualną przez osobę dorosłą. Wykorzystywanie seksualne odnosi się do zachowań z kontaktem fizycznym (np. dotykanie dziecka, współżycie z dzieckiem) oraz zachowania bez kontaktu fizycznego (np. pokazywanie dziecku materiałów pornograficznych, podglądanie, ekshibicjonizm). Wykorzystywanie seksualne dziecka to włączanie dziecka w aktywność seksualną, której nie jest ono w stanie  w pełni zrozumieć i udzielić na nią świadomej zgody i/lub na którą nie jest dojrzałe rozwo­jowo i nie może zgodzić się w ważny prawnie sposób i/lub która jest niezgodna z normami prawnymi lub obyczajowymi danego społeczeństwa.
Z wykorzystaniem seksualnym mamy do czynienia, gdy taka aktywność wystąpi między dzieckiem a dorosłym lub dzieckiem a innym dzieckiem, jeśli te osoby ze względu na wiek bądź stopień rozwoju pozostają w relacji opieki, zależności, władzy. Przemoc ta może być jednorazowym incydentem lub powtarzać się przez dłuższy czas.

Zaniedbywanie – to niezaspokajanie podstawowych potrzeb materialnych i emocjonalnych dziecka przez rodzica lub opiekuna prawnego, nie zapewnienie mu bezpieczeństwa, odpowiedniego jedzenia, ubrań, schronienia, opieki medycznej, bezpieczeństwa, brak nadzoru w czasie wolnym oraz odpowiedniej opieki podczas wypełniania obowiązku szkolnego.

8. Osobą odpowiedzialna za Politykę ochrony dzieci przed krzywdzeniem jest psycholog
   w Gabinecie Pomocy Psychologicznej sprawujący jednocześnie nadzór nad jej realizacją.
9. Klient Gabinetu Pomocy Psychologicznej – należy przez to rozumieć każdą osobę korzystającą z usług świadczonych przez Gabinet Pomocy Psychologicznej w ramach działalności rejestrowej, w szczególności klienci korzystający z pomocy bezpośredniej, w tym przede wszystkim dzieci i ich rodzice/opiekunowie. Klientem jest zarówno dorosły, jak i dziecko do 18 roku życia.
10. Kontakt bezpośredni z dzieckiem – należy przez to rozumieć działania prowadzone    w ramach działalności Gabinetu Pomocy Psychologicznej, kierowane bezpośrednio do dziecka. Kontaktem bezpośrednim są: pomoc psychologiczna – rozmowa, edukacja, zabawa z dzieckiem, prowadzenie zajęć w małych grupach rozwijających kompetencje emocjonalno-społeczne.
11. Osoba trzecia – należy przez to rozumieć osobę nie będącą pracownikiem Gabinetu Pomocy Psychologicznej, ani rodzicem dziecka.
12. Zgoda rodzica dziecka – zgoda co najmniej jednego rodzica dziecka na korzystanie dziecka z pomocy psychologicznej świadczonej przez Gabinet Pomocy Psychologicznej Kamila Wojtasik-Żyża. W przypadku braku porozumienia między rodzicami, rodzice zostają poinformowani o konieczności rozstrzygnięcia zgody przez sąd rodzinny.

Rozdział II     Cel Polityki
                                                                               §2

1. Polityka określa ramowe zasady i wytyczne, które mają na celu:

• wskazanie zakresu odpowiedzialności specjalisty psychologa za bezpieczeństwo dzieci znajdujących się pod opieką Gabinetu Pomocy Psychologicznej,
• podejmowanie adekwatnej interwencji w przypadku podejrzenia krzywdzenia dzieci/dziecka i/lub bezpośredniego zagrożenia ich zdrowia i życia.

Rozdział III     Zasady postępowania z dzieckiem
§3

1. Niedopuszczalne są następujące zachowania personelu Gabinetu Pomocy Psychologicznej wobec dzieci:

• wszelkie zachowania, które zawstydzają, upokarzają, deprecjonują lub poniżają dziecko/dzieci lub mają znamiona innych form przemocy psychicznej, fizycznej lub wykorzystywania seksualnego,
• niestosowny kontakt fizyczny z dzieckiem, naruszający godność i granice osobiste dziecka; !Dopuszczalny kontakt fizyczny powinien być w naturalny sposób związany z zabawą, pomocą dziecku w czynnościach zabawowych, koniecznością zapewnienia dziecku bezpieczeństwa, potrzebą uspokojenia dziecka,
• podawanie dziecku alkoholu, leków, wszelkich środków psychoaktywnych nawiązywanie relacji o charakterze seksualnym z dziećmi
• zachowywanie się w sposób seksualnie prowokacyjny,
• utrzymywanie kontaktów prywatnych z dzieckiem, poza czasem pracy i świadczonym zakresem pomocy.

2. Wszelkie podejrzenia dotyczące nieodpowiednich zachowań pracownika Gabinetu Pomocy Psychologicznej wobec dzieci są bezzwłocznie wyjaśniane.

Rozdział IV     Zasady udzielania pomocy
§4

1. Gabinet Pomocy Psychologicznej świadczy pomoc specjalistyczną z zakresu pomocy psychologicznej. Pomoc ta ma formę bezpośredniej pomocy indywidualnej i grupowej (m.in. konsultacje, porady, diagnoza, warsztaty i zajęcia grupowe) w pracy z dorosłymi,  z dziećmi i młodzieżą do 18 roku życia oraz ich rodzicami/opiekunami prawnymi.
2. Psycholog Gabinetu Pomocy Psychologicznej wyjaśnia rodzicom/prawnym opiekunom oraz dzieciom, co się będzie działo podczas wizyt. W trakcie kontaktu dzieckiem/dziećmi specjalista zwraca się z szacunkiem, używa prostego języka, dostosowanego do
3. możliwości dziecka.
4. Psycholog może odmówić udzielenia pomocy w następujących przypadkach:

• gdy udzielenie pomocy klientowi byłoby sprzeczne z dobrem dziecka,
• gdy klient w sposób rażący lekceważy lub narusza porządek lub zasady obowiązujące w Gabinecie Pomocy Psychologicznej,
• gdy udzielenie pomocy zagraża dobru psychologa,
• gdy może zachodzić obawa konfliktu interesów wynikających z bliskich relacji, pokrewieństwa itp.,
• gdy priorytetowe jest udzielanie pomocy w innej formie, niż dostępna w Gabinecie Pomocy Psychologicznej, np. związana z ochroną życia, zdrowia,
• gdy klient korzysta z pomocy innego psychologa (dotyczy pomocy psychologicznej).

5. Rodzice dziecka/opiekun prawny mają prawo do informacji o zakresie udzielanej dziecku pomocy psychologicznej, o ile nie zagraża to dobru dziecka.
6. Psycholog  Gabinetu Pomocy Psychologicznej świadczący pomoc bezpośrednią        ma obowiązek zacho­wania w tajemnicy informacji związanych z klientem, uzyskanych    w związku z wykonywaniem zawodu. Wy­jątek od tej zasady stanowią sytuacje ściśle określone w przepisach prawa oraz w regulaminie pracy Gabinetu Pomocy Psychologicznej.

Rozdział V    Procedury interwencji w przypadku podejrzenia                           krzywdzenia dziecka
§5

1. Psycholog Gabinetu Pomocy Psychologicznej działa na rzecz ochrony dzieci przed krzywdzeniem. W swojej pracy kieruje się przepisami polskiego prawa. Każda informacja dotycząca podejrzenia krzywdzenia dziecka traktowana jest poważnie i wyjaśniana, bez względu na to czy pochodzi od dziecka/rodzica/opiekuna prawnego/osoby trzeciej oraz czy dotyczy podejrzenia krzywdzenia ze strony innego dziecka.
2. Psycholog w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych jeśli uzyskał dostęp do informacji  mogących wskazywać na krzywdzenie dziecka lub uzyskał od osób trzecich informacje z tym związane, jest zobowiązany do ich przekazania uprawnionym instytucjom w ramach działań interwencyjnych w celu ochrony zdrowia/życia dziecka (tj. ośrodek pomocy społecznej, sąd rodzinny, prokuratura).
3. W przypadku zaobserwowania u dziecka symptomów mogących wskazywać  na krzywdzenie dziecka/zaniedbanie/stosowanie innej formy przemocy, psycholog zgłasza ten fakt rodzicom/opiekunom prawnym. Sporządza notatkę z obserwacji oraz z rozmowy z rodzicami/opiekunami prawnymi.
4. W trakcie spotkania rodzice/opiekunowie prawni są informowani o podejrzeniu krzywdzenia dziecka oraz o działaniach podjętych przez Gabinet Pomocy Psychologicznej w celu zapewnienia dziecku bezpieczeństwa, a także są zachęcani do podjęcia współpracy z psychologiem lub innym zaleconym specjalistą.
5. W przypadku odmowy udziału lub nieusprawiedliwionego niestawiennictwa na spotkanie, psycholog zawiadamia pracownika socjalnego pomocy społecznej o zagrożeniu dobra dziecka/sąd rodzinny.
6. Jeżeli rodzice nie chcą podjąć współpracy lub zaprzeczają ewidentnym objawom krzywdzenia dziecka, psycholog zawiadamia pracownika socjalnego pomocy społecznej o zagrożeniu dobra dziecka/sąd rodzinny lub uruchamia procedurę Niebieskiej Karty.
7. W przypadku, gdy zachowanie rodzica/opiekuna prawnego/osoby trzeciej zagraża zdrowiu lub życiu dziecka, psycholog niezwłocznie wzywa pogotowie ratunkowe i zawiadamia Policję o popełnieniu przestępstwa.

Rozdział VI     Zasady ochrony danych osobowych dziecka
§6

1. Pomoc psychologiczna udzielana dziecku i jego rodzinie jest dokumentowana przez Gabinet Pomocy Psychologicznej, który przestrzega przepisów dotyczących ochrony danych osobowych, w tym danych wrażliwych, m.in. poprzez:

• odbieranie pisemnej zgody klientów na przetwarzanie danych osobowych tzw. Zgoda RODO,
• zabezpieczenie dokumentacji zarówno w formie papierowej, jak i elektronicznej,
• określenie jasnych zasad ujawniania zawartych w dokumentacji informacji instytucjom trzecim (sądom, prokuraturze, zespołom interdyscyplinarnym).

Rozdział VII      Zasady ochrony wizerunku dziecka
§7

1. Uznając prawo dziecka do poszanowania jego dóbr osobistych Gabinet Pomocy Psychologicznej zapewnia ochronę wizerunku dziecka tj. w żadnej formie nie utrwala/nie publikuje/nie narusza dóbr osobistych dziecka.

Rozdział VIII     Monitoring stosowania Polityki
§8

1. Głównym Koordynatorem Polityki jest psycholog Kamila Wojtasik-Żyża. Do zadań Koordynatora Polityki należy:

• reagowanie na sygnały naruszenia Polityki,
• monitorowanie realizacji Polityki,
• wprowadzanie zmian w Polityce.

Rozdział IX      Przepisy końcowe
§9

1. Polityka wchodzi w życie z dniem jej ogłoszenia 02.06.2025 r.
2. Polityka podlega ogłoszeniu poprzez udostępnienie wydruku klientom w  Gabinecie Pomocy Psychologicznej.